วัดโกรกกราก มหกรรมงานวัด วิถีชีวิตพื้นบ้าน
โดยธงชัย เปาอินทร์ เรื่อง-ภาพ
งานวัด เป็นมหกรรมความบรรเทิงหนึ่งในวิถีชีวิตของชาวบ้านในพุทธศาสนา เป็นงานประจำปีของแต่ละวัด ส่วนวัดไหนจะจัดกันวันไหนขึ้นอยู่กับวัดนั้นๆ ไม่ตรงกัน ด้วยสาเหตุที่แตกต่าง อย่างไรก็ตาม เมื่อวัดจัดงานประจำปีมักมีสหรสพมาแสดงและเปิดโอกาสให้ชุมชนรอบๆวัดและใกล้คียง ได้เข้ามาร่วมงานบุญดังกล่าวกันทั่วไป ยิ่งมามากก็ยิ่งมีการทำบุญทำทานกันมากเท่านั้น
ไปดูที่วัดโกรกกรากแล้วตกตะลึงจังงัง เพราะว่าวัดนี้มีพื้นที่วัดกว้างถึง 189 ไร่ 25 ตารางวา มหรสพเกลื่อนไปทั่ว โอ้โฮ ศรัทธาเพียบ
วัดโกรกกราก ตั้งอยู่เลขที่ 188 ภนนธรรมคุณากร ตำบลโกรกกราก อำเภอเมือง จังหวัดสมุทรสาคร โทร.034-411400//089-4124533 ตั้งมาตั้งแต่ปีพ.ศ.2375 ได้วิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ.2423 อุโบสถไม้สักหลังคาแอ่นคล้ายเก๋งจีน จึงสัณนิษฐานกันว่า น่าจะเป็นถิ่นดั้งเดิมของชาวจีน พระประธานศักดิ์สิทธิ์สร้างด้วยศิลาแลง ศิลปะสุโขทัย เรียกกันทั่วไปว่า หลวงพ่อปู่ ภาพที่เห็นท่านใส่แว่นตาดำเสียด้วย ซึ่งไม่เคยเห็นพระประธานที่วัดไหนเป็นเช่นนี้
ตำนานหลวงพ่อปู่ เล่ากันว่า เดิมทีเดียวหลวงพ่อปู่ประดิษฐานอยู่ที่วัดช่องสะเดา อันเป็นวัดร้างเก่าแก่ริมแม่น้ำท่าจีน ชาวรามัญบ้านกำพร้าอัญเชิญลงเรือมา 2 องค์ องค์หนึ่งสร้างด้วยสัมริด อีกองค์หนึ่งสร้างด้วยศิลาแลง ระหว่างล่องเรือมานั้นเกิดพายุฝนฟ้าคนอง ตรงกับวัดโกรกกราก เกรงว่าเรือจะล่มจึงช่วยกันยกองค์ที่สร้างด้วยศิลาแลงขึ้นไว้บนบก ครั้นพายุสงบจึงได้ยกพระศิลาองค์ดังกล่าวลงเรือเพื่อเคลื่อนย้ายต่อไป แต่ไม่สามารถจะยกไหว เป็นที่อัศจรรย์ใจยิ่ง
ชาวรามัญจึงได้อธิษฐานว่า หากท่านประสงค์จะอยู่ที่วัดโกรกกราก ก็ขอให้ยกขึ้นได้ จะได้ประดิษฐานที่วัดโกรกกราก ปรากฎว่ายกได้ จึงได้ประดิษฐานอยู่ที่วัดโกรกกรากสืบมา
ตำนานใส่แว่นดำเล่ากันว่า บ้านโกรกกรากได้เกิดโรคตาแดงระบาดหนัก ชาวบ้านได้ร่วมใจกันอธิษฐานว่า หากโรคตาแดงหายไปจะปิดทองที่ดวงตาหลวงปู่ ปรากฏว่า โรคตาแดงหายกันไปทั้งหมู่บ้านอัศจรรย์ใจยิ่ง
ในที่สุด การปิดทองที่ดวงตาของหลวงพ่อปู่ ปิดกันจริงปิดกันจัง ปิดจนตาปูดตาโปนไปด้วยทอง หลวงปู่กรับ (พระครูธรรมสาคร) เจ้าอาวาสวัดโกรกกราก (พ.ศ.2456) จึงได้ออกอุบายไม่ให้ผู้คนที่ศรัทธามาปิดทองที่ลูกกะตาหลวงปู่ จึงเอาแว่นตาดำมาสวมปิดบังดวงตา ตั้งแต่นั้นมาก็กลายเป็นประเพณีที่อยากถวายบนหลวงพ่อปู่ด้วยการนำแว่นตาดำมาถวายแทน เป็นอีกตำนานที่เกี่ยวข้องกับหลวงพ่อปู่ของวัดโกรกกราก
ปัจจุบันนี้ พระครูวิสุทธิสิทธิคุณ ซึ่งเป็นชาวดอนไก่ดี อำเภอกระทุ่มแบน จังหวัดสมุทรสาคร บรรพชาเมื่อปีพ.ศ.2523 ที่วัดโกรกกราก ต่อมาได้เป็นเจ้าอาวาสตั้งแต่ปีพศ.2544 และในปีพ.ศ.2545 ได้เป็นเจ้าคณะตำบลด้วย
ท่านเป็นพระนักพัฒนา จนวัดโด่งดังขจรขจายไปทั่ว ทางวัดโกรกกรากได้จัดกิจกรรมต่าง ๆ เกี่ยวกับพระศาสนา และกิจกรรมช่วยเหลือสังคมอาทิเช่น
- วันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอัคนีบูชา วันอาสาฬหบูชา และวันเข้าพรรษา ทางวัดได้จัดให้มีการทำบุญตักบาตรข้าวสารอาหาร ฟังเทศน์ ถืออุโบสถศีล และเวียนเทียน (วันเข้าพรรษาไม่มีการเวียนเทียน)
- วันออกพรรษา ทางวัดได้จัดให้มีการทำบุญตักบาตรข้าวสารอาหาร ฟังเทศน์
- วันพระขึ้น 15 ค่ำ และแรม 15 ค่ำ ทางวัดได้จัดให้มีการทำบุญ ฟังเทศน์ และถืออุโบสถศีล
- วันประเพณีสงกรานต์ ทางวัดจัดให้มีการสรงน้ำพระ และในวันที่ 14 เม.ย.จะจัดให้มีการสวดพระอภิธรรมของอัฐิที่ทางญาติโยมนำมีทำพิธีบังสุกุล ส่วนในวันที่ 15 เม.ย. จัดให้มีการทำบุญตักบาตรข้าวสารอาหาร ฟังเทศน์ ถืออุโบสถศีลและบังสุกุลอัฐิของบรรดาญาติโยมที่ล่วงลับไปแล้ว
- ช่วงก่อนเทศกาลเข้าพรรษาของทุกปี ทางวัดได้จัดโครงการอุปสมบทหมู่ โดยไม่คิดค่าใช้จ่ายกับผู้มาร่วมอุปสมบท
- ช่วงระหว่างก่อนออกพรรษาของทุกปี ทางวัดได้จัดให้มีการเทศน์มหาชาติ โดยมีการจัดทำโครงการพระนักเทศน์เพื่อฝึกพระที่บวชใหม่ให้หัดเทศน์ เพื่อที่จะได้เป็นพระนักเทศน์เผยแผ่พระศาสนาต่อไป
- ทางวัดได้จัดทำโครงการมอบทุนการศึกษาแก่นักเรียนที่เรียนดีแต่ยากไร้ ให้แก่โรงเรียนในเขตอำเภอเมืองสมุทรสาคร
- ทางวัดได้จัดอุปกรณ์ไฟฟ้าประดับ และเครื่องกำเนิดไฟฟ้าพร้อมน้ำมันดีเซล ติดประดับและปั่นไฟถวายให้กับวัดต่าง ๆ ในเขตอำเภอเมืองสมุทรสาคร
- ทุกวันที่ ๗ เดือนกันยายน ของทุกปีทางวัดได้จัดงานครบรอบวันมรณภาพของพระครูธรรมสาคร (หลวงปู่กรับ) เป็นประจำทุกปี โดยมีประชาชนนำของไหว้มานมัสการหลวงปู่กรับเป็นจำนวนมาก
- ทุกวันขึ้น ๑๔ ค่ำ เดือนยี่ จนถึงวันแรม ๕ ค่ำ เดือนยี่ ทางวัดได้จัดให้มีงานเทศกาล ปิดทองประจำปี หลวงพ่อปู่ – หลวงปู่กรับ เป็นประจำทุกปี
- ทางวัดได้จัดพื้นที่ส่วนหนึ่งเพื่อให้ประชาชนได้นำสินค้าพื้นบ้านมาจัดขายเพื่อลดภาระค่าใช้จ่ายและเพิ่มพูนรายได้ให้แก่ชุมชน โดยจัดให้มี ตลาดนัดนานาชาติ (คลิกไปที่ http://www.siamensis.org/board/10708.html-167k
- ทุกวันพุธและวันเสาร์ หากมีประชาชนสนใจที่จะนำสินค้าไปจำหน่ายโปรดติดต่อกับทางวัดได้โดยตรง
ด้วยวัดโกรกกรากตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำท่าจีน และกิตติศัพท์ความศักดิ์สิทธิ์ของหลวงพ่อปู่ เมื่อเรือประมงแล่นผ่านเพื่อออกไปหาปลาก็จะจุดประทัดดังลั่นสนั่นคุ้งน้ำ ครั้นกลับจากการหาปลาเมื่อมาถึงหน้าวัดก็จะจุดประทัดอีกรอบหนึ่ง เพื่อขอบพระคุณที่หาปลาได้มากมาย
ผมได้ไปเดินเที่ยวงานประจำปี ปิดทองหลวงพ่อปู่ ตะลึงพรึงเพริดจริงๆ บนพื้นที่กว้างขวางคราคร่ำไปด้วยมหรสพนานาชนิด หน้าวัดมีวงดนตรีขนาดใหญ่ที่หมุนเวียนกันมาแสดง พี่น้องจับจองที่นั่งกันเต็มพรึด คืนที่ไปนี้เป็นวงดนตรีนกน้อยอุไรพร ขวัญใจหมอลำตำนานเพลง อย่างนี้มันต้องถอน ๆ ของปอยฝ้าย เห็นนั่งกันแน่นหน้าเวทีโดยไม่ยอมขยับไปทางไหน แสดงว่าปักหลบักจะคอยชม ลุกก็เสียที่นั่งทันที ขอกินประเภทเดินมาขายร้องเชิญชวนให้ซื้อหากันถึงที่นั่ง ไฟฟางวติดประดับแพรวพราวไปทั่วลานวัด
เดินไปอีกนิดหนึ่งมีร้านรวงของชาวพม่ามาขายอาหารหวานคาว แต่ละร้านมีที่นั่งเป็นกลุ่มๆ อาหารที่ขายมีทั้งอาหารพม่า อาหารมอญ และอาหารพื้นบ้านไทยๆ ได้สั่งอาหารพม่ามานั่งกิน ได้พูดคุยกับเจ้าของร้านซึ่งเป็นสาวชาวพม่าที่เข้ามาทำงานที่สมุทรสาครนานมากแล้ว สามารถพูดภาษาไทยได้ชัดเจนพอสมควร ทดลงอสั่งข้าวซอยพม่าซึ่งแตกต่างจากข้าวซอยไทยใหญ่ไกลลิบ มาลองชิมดู รสชาติเปรี้ยวๆหวานๆ อร่อยดี ได้ลองสั่งขนมจีนแกงหยวกกล้วยมาลองกินอีกจาน ก็แปลกและกินได้ไม่เกร็ง
มีขนมพม่าอีกหลายอย่างให้ลองชิม เหมือนว่าเป็นข้าวเหนียวแดงโรยงา บางอย่างคล้ายกระหรี่ปั๊บของไทย หรือบางชนิดคล้านเต้าหู้ทอด สาเหตุที่งานวัดโกรกกรากมีอาหารพม่ารามัญขายกันอย่างมาก ก็เพราะว่ามีชาวพม่ารามัญเข้ามาทำงานตามโรงงานอุตสาหกรรมปริมาณที่มาก ส่วนจะมากเพียงใดนั้นไม่ทราบได้ ส่วนชาวรามัญหรือมอญนั้นก็มีทั้งมอญเก่ากับมอญใหม่ที่อพยพมาขายแรงงานกัน สิ่งที่ได้เห็นจึงมีหมากมอญให้ลองชิมด้วย
เดินไปอีกมุมหนึ่งมีจอหนังกลางแปลงขนาดใหญ่ยักษ์ถึง 5 จอ เครื่องฉายแบบเดิมๆที่เคยโด่งดังเช่น แอ๊ด เทวดา แต่หน้าจอไม่มีคนดูเลย ถึงอย่างไรเสียเขาก็ต้องฉายตามที่ว่าจ้างมาแล้ว ผมเพิ่งได้ทราบว่า วันนี้หนังกลางแปลงนั้นเขาฉายเพื่ออวดเครื่องเสียงกันมากกว่า เพราะว่าถือเป็นการโฆษณาเครื่องเสียงนั่นเอง จะเห็นได้ว่า ทุกอย่างเปลี่ยนไป แปลงสารไปจนเป็นอีกเรื่องหนึ่งก็ยังได้
ที่น่าสนใจและมีสีสันมากก็เครื่องเล่นของเด็กๆสมัยนี้ เป็นเหมือนสปริงบอร์ดให้เด็กๆซื้อบัตรเพื่อขึ้นไปกระโดดโลดเต้น เป็นการออกกำลังกายอีกรูปแบบหนึ่ง เด็กๆเห็นแล้วชอบเล่นมาก มีรูปมนุษย์เอ็กซ์บ้าง ไอ้มดแดงบ้าง เป็นโครงสร้างเด่น ข้างๆกันเป็นชิงช้าสวรรค์เจ้าเก่า หมุนเวียนขึ้นลงด้วยความสวยงาม สมัยเด็กๆผมก็เคยเล่นเช่นเด็กคนอื่นๆ มาถึงวัยหนุ่มก็ชวนสาวขึ้นไปนั่งเบียดกันกลางอากาศ พร้อมกับออเซาะขอรักไปในที กี่สิบกี่ร้อยปี มาแล้วก็ยังเป็นสีสันงานวัดอยู่ดี
อีกเวทีหนึ่งเป็นรถมอเตอร์ไซต์ไต่ถัง ต้องเดินขึ้นไปสูงพอควร โครงสร้างโงนเงน น่าหวาดเสียว ในถังมีรถจักรยานยนต์ 4 คันจอดอยู่ มีเครื่องบูชาแก้อาถรรพ์ และมีรถปิกอับสีชมพูหนึ่งคัน วันนี้เป็นรถยนต์ไต่ถังไปแล้ว เกมส์นี้ตื่นเต้นและหวาดเสียว คนขับรถย้อมผมแดง ยังหนุ่มๆ เขาขี่ได้อย่างชำนาญและน่าตื่นเต้นทีเดียว จบแต่ละรอบก็เดินลงกันจนหมด เริ่มใหม่ก็เดินขึ้นกันขึ้นไปอีก
เกมส์สุดท้ายเป็นสาวน้อยตกน้ำ เกมส์เก่าที่สมัยหนุ่มๆชอบกันนัก เพราะว่าได้เห็นสาวน้อยที่ตกน้ำเสื้อผ้าเปียกโชก รัดรูปจนรัดรึงใจ หนุ่มตะกรอเสียงสยิวแล้ว เดินเลยไปอีกนิดเป็นประตูผี มีรูปน่ากลัว และมีเสียงสั่นพร่าน่ากลัวให้ได้ยิน แปลกครับ ประตูผีนี่แหละที่คนกลัวผีชอบเข้ไปดูมากกว่าคนที่ไม่รู้สึกกลัวผี
วัดโกรกรากมีพื้นที่กว้างขวางมาก ทุกวันพุธและวันเสาร์จึงเปิดให้ตลาดนัดจัดกันเต็มๆ เพื่อนำเงินรายได้เหล่านั้นมาบูรณะปฏิสังขรณ์ศาสนสถาน กลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวแบบตลาดนัดที่ใหญ่ที่สุดกว่าแห่งอื่นๆ